T\u0131bbi m\u00fcdahaleden kaynaklanan tazminat davalar\u0131nda kusurun belirlenmesi t\u0131bbi uzmanl\u0131k gerektirdi\u011finden, mahkemeler bu konuda bilirki\u015fi incelemesine ba\u015fvurmaktad\u0131r. Bilirki\u015fi de raporunu dosyaya getirtilen t\u0131bbi kay\u0131tlara ve bu kay\u0131tlar\u0131n yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131 olay ak\u0131\u015f\u0131na dayanarak haz\u0131rlamaktad\u0131r. Tan\u0131k beyanlar\u0131 veya ba\u015fka kay\u0131tlar ayn\u0131 olay\u0131 farkl\u0131 bi\u00e7imde ortaya koydu\u011funda, mahkemenin bu \u00e7eli\u015fkiyi giderip gidermedi\u011fi davan\u0131n sonucu bak\u0131m\u0131ndan belirleyici olabilmektedir.<\/p>\n
Anayasa Mahkemesi, 12 Mart 2026 tarihli ve 2021\/10952 ba\u015fvuru numaral\u0131 karar\u0131nda<\/a>, ikiz bebeklerden birinin \u00f6l\u00fc do\u011fdu\u011fu, di\u011ferinin ise do\u011fum sonras\u0131nda uzun s\u00fcre tedavi ve takip g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bir olay nedeniyle anne ve baban\u0131n a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 tam yarg\u0131 davas\u0131na ili\u015fkin bireysel ba\u015fvuruyu incelemi\u015ftir. Derece mahkemeleri Adli T\u0131p Kurumu raporlar\u0131na dayanarak maddi tazminat talebini reddetmi\u015f, b\u00f6lge idare mahkemesi ise ilk derece mahkemesi karar\u0131n\u0131n manevi tazminata ili\u015fkin k\u0131sm\u0131n\u0131 kald\u0131rarak bu talebi de reddetmi\u015ftir. Anayasa Mahkemesi, Anayasa’n\u0131n 17. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan maddi ve manevi varl\u0131\u011f\u0131n korunmas\u0131 ve geli\u015ftirilmesi hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine oy birli\u011fiyle karar vermi\u015ftir. Karar, 21 Eyl\u00fcl 2026 tarihli ve 33377 say\u0131l\u0131 Resm\u00ee Gazete’de<\/a> yay\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Mahkeme, karar\u0131nda delillerin de\u011ferlendirilmesinin derece mahkemelerinin g\u00f6revi oldu\u011funu ve bilirki\u015fi raporlar\u0131n\u0131n bilimsel do\u011frulu\u011funu denetlemenin kendi g\u00f6revi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmekle birlikte, ihlalin raporlar\u0131n dayand\u0131\u011f\u0131 olay kabul\u00fc ile dosyadaki di\u011fer deliller aras\u0131ndaki \u00e7eli\u015fkinin ara\u015ft\u0131r\u0131lmamas\u0131ndan do\u011fdu\u011funu tespit etmi\u015ftir. Mahkeme bu sonuca, raporlarla ba\u011fda\u015fmayan tan\u0131k beyanlar\u0131n\u0131n ve ses kay\u0131tlar\u0131n\u0131n incelenmedi\u011fini, ba\u015fvurucular\u0131n bu y\u00f6ndeki itirazlar\u0131n\u0131n da kar\u015f\u0131lanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 dikkate alarak ula\u015fm\u0131\u015f, b\u00f6ylece bilirki\u015fi raporuna dayanan yarg\u0131 mercilerinin nas\u0131l bir inceleme yapmas\u0131 gerekti\u011fine ili\u015fkin bir \u00f6l\u00e7\u00fct de ortaya koymu\u015ftur.<\/p>\n Kamu hastanelerinde verilen sa\u011fl\u0131k hizmetinden do\u011fan zararlar i\u00e7in idare aleyhine tam yarg\u0131 davas\u0131 a\u00e7\u0131lmaktad\u0131r. \u0130dari Yarg\u0131lama Usul\u00fc Kanunu idare mahkemesine davaya ili\u015fkin her t\u00fcrl\u00fc incelemeyi kendili\u011finden yapma g\u00f6revi y\u00fcklemektedir. Dolay\u0131s\u0131yla idari yarg\u0131da eksik belgelerin getirtilmesi ve dosyan\u0131n ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131, taraflar\u0131n talebine ba\u011fl\u0131 olmaks\u0131z\u0131n mahkemenin g\u00f6revleri aras\u0131nda yer almaktad\u0131r.<\/p>\n Bilirki\u015fi incelemesinde ise \u0130dari Yarg\u0131lama Usul\u00fc Kanunu’nun g\u00f6ndermesiyle Hukuk Muhakemeleri Kanunu h\u00fck\u00fcmleri uygulanmaktad\u0131r. T\u0131bbi hata davalar\u0131nda bu inceleme Adli T\u0131p Kurumuna da yapt\u0131r\u0131labilmektedir. Bilirki\u015fi raporu h\u00e2kimi ba\u011flamad\u0131\u011f\u0131ndan, raporun esas ald\u0131\u011f\u0131 kay\u0131tlar\u0131n dosyadaki di\u011fer delillerle uyumlu olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011ferlendirmek de mahkemeye d\u00fc\u015fmektedir. Taraflar ise raporun kendilerine tebli\u011finden itibaren iki hafta i\u00e7inde eksikliklerin tamamlanmas\u0131n\u0131, belirsizliklerin giderilmesini veya yeni bilirki\u015fi atanmas\u0131n\u0131 mahkemeden talep edebilmektedir.<\/p>\n Otuz haftal\u0131k ikiz gebeli\u011fi bulunan anne, 24 Kas\u0131m 2015’te saat 17.50 s\u0131ralar\u0131nda sanc\u0131 ve bel a\u011fr\u0131s\u0131 \u015fik\u00e2yetiyle Sivas Numune Hastanesi kad\u0131n do\u011fum acil servisine ba\u015fvurmu\u015ftur. Kollu\u011fun kamera kay\u0131tlar\u0131n\u0131 inceleyerek d\u00fczenledi\u011fi tutana\u011fa g\u00f6re anne, saat 19.26’ya kadar hastane koridorunda muayene edilmeden beklemi\u015ftir. Ebenin yapt\u0131\u011f\u0131 muayenede bebeklerden birinin ters geldi\u011finin anla\u015f\u0131lmas\u0131 \u00fczerine anne, saat 20.11 s\u0131ralar\u0131nda ambulansla Sivas Cumhuriyet \u00dcniversitesi Hastanesine sevk edilmi\u015ftir. Sevk edilen hastanede sezaryenle yap\u0131lan do\u011fumda bebeklerden biri boynuna kordon dolanm\u0131\u015f olarak \u00f6l\u00fc do\u011fmu\u015f, di\u011feri sa\u011f do\u011fmu\u015f ancak premat\u00fcre do\u011fum nedeniyle bir s\u00fcre oksijen deste\u011fi alm\u0131\u015f, g\u00f6z ve b\u00f6brek sorunlar\u0131 nedeniyle de uzun s\u00fcre takip edilmi\u015ftir. Anne ve baba, bu olay nedeniyle Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 aleyhine Sivas \u0130dare Mahkemesinde tam yarg\u0131 davas\u0131 a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. \u0130lk hastanedeki hekim hakk\u0131nda ayr\u0131ca soru\u015fturma izni a\u015famas\u0131nda \u00f6n inceleme yap\u0131lm\u0131\u015f, olayla ilgili personel hakk\u0131nda ceza davas\u0131 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Dosyaya giren deliller, annenin ilk hastanedeki durumu ve sevk karar\u0131n\u0131n yerindeli\u011fi konusunda birbiriyle \u00e7eli\u015fmi\u015ftir. Sevk edilen hastanede do\u011fumu ger\u00e7ekle\u015ftiren hekim, ilk hastanedeki hekimin telefonda do\u011fumu ilerlemi\u015f ve yakla\u015f\u0131k 5 cm a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131 bulunan bir hastay\u0131 sevk etmek istedi\u011fini bildirdi\u011fini ifade etmi\u015ftir. Ayn\u0131 hekime g\u00f6re, kendisi bu g\u00f6r\u00fc\u015fmede do\u011fumun ilk hastanede yap\u0131lmas\u0131n\u0131n daha do\u011fru olaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemi\u015ftir. \u0130lk hastanede g\u00f6revli olup anneye ambulansta e\u015flik eden ebe ve hem\u015fire, ceza yarg\u0131lamas\u0131nda yeminli olarak verdikleri ifadede annede 7-8 cm a\u00e7\u0131kl\u0131k bulundu\u011funu beyan etmi\u015f, ebe ayr\u0131ca muayenede el ayak geli\u015fi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirtmi\u015ftir. Ba\u015fvurucular, iki hekim aras\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015fmelere ait kay\u0131tlar\u0131n idarenin elinde bulundu\u011funu belirterek bu g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri i\u00e7eren bir CD sunmu\u015f ve kay\u0131tlar\u0131n dava dosyas\u0131na eklenmesini talep etmi\u015ftir. Soru\u015fturma izni a\u015famas\u0131nda d\u00fczenlenen \u00f6n inceleme raporunda ise m\u00fcdahalede ge\u00e7 kal\u0131nd\u0131\u011f\u0131, ters geli\u015f tespit edilen annenin bir an \u00f6nce sezaryene al\u0131nmas\u0131 ve bebeklerin gerekirse kuv\u00f6z i\u00e7inde ileri bir merkeze sevk edilmesi gerekti\u011fi de\u011ferlendirilmi\u015ftir.<\/p>\n Adli T\u0131p Kurumunun idare mahkemesi i\u00e7in haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 rapor ise sevk edilen hastanedeki muayene kayd\u0131nda yer alan 2 cm a\u00e7\u0131kl\u0131k bulgusundan hareketle annenin sevkten \u00f6nce aktif do\u011fum eyleminde olmad\u0131\u011f\u0131 ve yenido\u011fan yo\u011fun bak\u0131m ihtiyac\u0131 nedeniyle sevkin t\u0131bben uygun oldu\u011fu sonucuna varm\u0131\u015ft\u0131r. Ceza yarg\u0131lamas\u0131nda al\u0131nan Adli T\u0131p Kurumu raporu da \u00f6l\u00fcm\u00fcn kordon dolanmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini ve sevkin \u00f6l\u00fcm \u00fczerinde etkisi bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015ftir. Sivas \u0130dare Mahkemesi bu raporlara dayanarak maddi tazminat talebini reddetmi\u015f, ancak riskli gebelik grubunda yer alan annenin ilk hastanede iki saati a\u015fk\u0131n s\u00fcre bekletildi\u011fini dikkate alarak anneye 15.000 TL, babaya 10.000 TL manevi tazminat \u00f6denmesine h\u00fckmetmi\u015ftir. Ankara B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi 10. \u0130dari Dava Dairesi ise karar\u0131n maddi tazminata ili\u015fkin k\u0131sm\u0131n\u0131 onam\u0131\u015f, daval\u0131 idarenin istinaf ba\u015fvurusunu kabul ederek manevi tazminat ko\u015fullar\u0131n\u0131n olu\u015fmad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle bu talep y\u00f6n\u00fcnden de davan\u0131n reddine kesin olarak karar vermi\u015ftir.<\/p>\n Anayasa Mahkemesi, ba\u015fvurunun yarg\u0131laman\u0131n uzun s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcne ve b\u00f6lge idare mahkemesi karar\u0131n\u0131n kesin olmas\u0131na ili\u015fkin k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 kabul edilemez bulmu\u015ftur. Makul s\u00fcre \u015fik\u00e2yeti bak\u0131m\u0131ndan Tazminat Komisyonuna ba\u015fvuru yolunun t\u00fcketilmedi\u011fini, kesinlik \u015fik\u00e2yeti bak\u0131m\u0131ndan ise h\u00fckm\u00fcn denetlenmesini talep etme hakk\u0131n\u0131n medeni hak uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131nda Anayasa ile Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi’nin ortak koruma alan\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu nedenle konu bak\u0131m\u0131ndan yetkisi bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015ftir. Mahkeme, \u00f6l\u00fc do\u011fuma ili\u015fkin iddialar\u0131 ceninin anne ve baban\u0131n maddi ve manevi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu kabul\u00fcyle Anayasa’n\u0131n 17. maddesi kapsam\u0131nda incelemi\u015ftir.<\/p>\n Mahkeme, sa\u011fl\u0131k hizmetinin kamu veya \u00f6zel sa\u011fl\u0131k kurulu\u015funda verilmesine bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n devletin ki\u015filerin maddi ve manevi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruma y\u00f6n\u00fcnde pozitif y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc bulundu\u011funu ve bu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn, t\u0131bbi m\u00fcdahaleden do\u011fan tazminat davalar\u0131n\u0131n makul derecede dikkatli ve \u00f6zenli bi\u00e7imde incelenmesini de kapsad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ncelemesini ise yarg\u0131 mercilerinin ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 sonuca ili\u015fkin gerek\u00e7elerin ilgili ve yeterli olup olmad\u0131\u011f\u0131yla s\u0131n\u0131rl\u0131 tutmu\u015ftur.<\/p>\n Bu \u00e7er\u00e7evede Mahkeme, derece mahkemelerinin hekimler aras\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015fme kay\u0131tlar\u0131n\u0131 dosyaya getirtmedi\u011fini, ilk hastanedeki a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131n boyutunu ve do\u011fumun ba\u015flay\u0131p ba\u015flamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ebe ve hem\u015firenin beyanlar\u0131n\u0131 alarak ortaya koymad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ceza yarg\u0131lamas\u0131ndaki tan\u0131k beyanlar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirmedi\u011fini tespit etmi\u015ftir. Adli T\u0131p Kurumu raporlar\u0131n\u0131n esas ald\u0131\u011f\u0131 2 cm a\u00e7\u0131kl\u0131k kayd\u0131n\u0131n, sevk edilen hastanedeki hekimin, anneye e\u015flik eden ebe ve hem\u015firenin beyanlar\u0131yla ve ses kay\u0131tlar\u0131yla uyumlu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu \u00e7eli\u015fkinin yarg\u0131lama s\u0131ras\u0131nda a\u00e7\u0131\u011fa kavu\u015fturulmas\u0131 gerekti\u011fini belirtmi\u015ftir. Derece mahkemelerinin ise ba\u015fvurucular\u0131n bu y\u00f6ndeki itirazlar\u0131n\u0131 cevaps\u0131z b\u0131rakan raporlara dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit etmi\u015ftir. Sevk edilen hastanedeki hekimin uyar\u0131s\u0131na ra\u011fmen sevkin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin iddialar\u0131n da ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bi\u00e7imde incelenmesi gerekti\u011fini vurgulam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Manevi tazminat y\u00f6n\u00fcnden ise Mahkeme, b\u00f6lge idare mahkemesinin bu talebi somut bir gerek\u00e7e g\u00f6stermeden ve bebeklerden birinin \u00f6l\u00fc do\u011fmas\u0131n\u0131n, di\u011ferinin g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc tedavilerin ba\u015fvurucular \u00fczerindeki etkisini g\u00f6zetmeden reddetti\u011fini tespit etmi\u015ftir. Bu eksiklikler kar\u015f\u0131s\u0131nda Mahkeme, Adli T\u0131p Kurumu raporlar\u0131n\u0131 dayanak alan yarg\u0131 mercilerinin ba\u015fvurucular\u0131n iddialar\u0131n\u0131 gereken \u00f6zen ve derinlikte inceledi\u011finin ve kararlar\u0131nda ilgili ve yeterli gerek\u00e7eye yer verdi\u011finin s\u00f6ylenemeyece\u011fi, dolay\u0131s\u0131yla kamu makamlar\u0131n\u0131n pozitif y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerini yerine getirmedi\u011fi sonucuna varm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Giderim bak\u0131m\u0131ndan Mahkeme, yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131na h\u00fckmetmi\u015f ve karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin Ankara B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi 10. \u0130dari Dava Dairesine iletilmek \u00fczere Sivas \u0130dare Mahkemesine g\u00f6nderilmesine karar vermi\u015ftir. Yeniden yarg\u0131laman\u0131n yeterli giderim sa\u011flayaca\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle ba\u015fvurucular\u0131n tazminat talebini ise reddetmi\u015ftir.<\/p>\n Karar, Adli T\u0131p Kurumu raporlar\u0131 yerine tan\u0131k beyanlar\u0131n\u0131n esas al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fi veya sa\u011fl\u0131k personelinin kusurlu oldu\u011fu anlam\u0131na gelmemektedir. Kusur konusundaki de\u011ferlendirme, yeniden yarg\u0131lamay\u0131 yapacak mahkemelere aittir. Bununla birlikte karar, raporun esas ald\u0131\u011f\u0131 olay kabul\u00fcyle \u00e7eli\u015fen esasl\u0131 delillerin yarg\u0131lama s\u0131ras\u0131nda ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve bu y\u00f6ndeki itirazlar\u0131n gerek\u00e7eli bi\u00e7imde kar\u015f\u0131lanmas\u0131 gerekti\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n Bu \u00f6l\u00e7\u00fct, bilirki\u015fi raporuna yap\u0131lacak itiraz\u0131n i\u00e7eri\u011fi bak\u0131m\u0131ndan da sonu\u00e7 do\u011furmaktad\u0131r. Rapora itiraz eden davac\u0131, raporun esas ald\u0131\u011f\u0131 olay kabul\u00fcn\u00fc, bu kabulle \u00e7eli\u015fen belge veya beyan\u0131 ve raporun cevaplamad\u0131\u011f\u0131 soruyu somut olarak g\u00f6stermelidir. \u0130dare mahkemesinin kendili\u011finden ara\u015ft\u0131rma g\u00f6revi bulunsa da hasta kay\u0131tlar\u0131n\u0131n, kamera kay\u0131tlar\u0131n\u0131n, hekimler aras\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015fme kay\u0131tlar\u0131n\u0131n ve ceza yarg\u0131lamas\u0131nda al\u0131nan beyanlar\u0131n dosyaya getirtilmesi ayr\u0131ca talep edilmelidir. Daval\u0131 idare de, lehine olan bir bilirki\u015fi raporu dosyadaki di\u011fer delillerle \u00e7eli\u015fen bir olay kabul\u00fcne dayan\u0131yorsa, karardaki \u00f6l\u00e7\u00fcte g\u00f6re bu \u00e7eli\u015fki giderilmeden raporun tek ba\u015f\u0131na h\u00fckme esas al\u0131namayaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zetmelidir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" I. Giri\u015f T\u0131bbi m\u00fcdahaleden kaynaklanan tazminat davalar\u0131nda kusurun belirlenmesi t\u0131bbi uzmanl\u0131k gerektirdi\u011finden, mahkemeler bu konuda bilirki\u015fi incelemesine ba\u015fvurmaktad\u0131r. Bilirki\u015fi de raporunu dosyaya getirtilen t\u0131bbi kay\u0131tlara ve bu kay\u0131tlar\u0131n yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131 olay ak\u0131\u015f\u0131na dayanarak haz\u0131rlamaktad\u0131r. Tan\u0131k beyanlar\u0131 veya ba\u015fka kay\u0131tlar ayn\u0131 olay\u0131 farkl\u0131 bi\u00e7imde ortaya koydu\u011funda, mahkemenin bu \u00e7eli\u015fkiyi giderip gidermedi\u011fi davan\u0131n sonucu bak\u0131m\u0131ndan belirleyici olabilmektedir. Anayasa […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":11231,"template":"","insight_category":[],"insight_topic":[],"class_list":["post-11229","insight","type-insight","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.asylegal.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/insight\/11229","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.asylegal.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/insight"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.asylegal.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/insight"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.asylegal.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.asylegal.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/insight\/11229\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11230,"href":"https:\/\/www.asylegal.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/insight\/11229\/revisions\/11230"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.asylegal.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11231"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.asylegal.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11229"}],"wp:term":[{"taxonomy":"insight_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.asylegal.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/insight_category?post=11229"},{"taxonomy":"insight_topic","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.asylegal.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/insight_topic?post=11229"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}II. T\u0131bbi Hata Davalar\u0131nda Bilirki\u015fi Raporu Ve Rapora \u0130tiraz<\/h2>\n
III. Uyu\u015fmazl\u0131k<\/h2>\n
IV. Anayasa Mahkemesinin De\u011ferlendirmesi<\/h2>\n
V. Genel De\u011ferlendirme<\/h2>\n